Στο Άμπου Ντάμπι, τέσσερις ομάδες παλεύουν για κάτι σπάνιο στο σύγχρονο μπάσκετ: για το δικαίωμα να γράψουν πρώτες το όνομά τους σε μια λίστα που ακόμη δεν υπάρχει.
Κάθε τρόπαιο έχει ένα μέρος που δεν βλέπουν οι κάμερες. Είναι η μεταλλική βάση όπου χαράζονται τα ονόματα των νικητών, το ένα κάτω από το άλλο. Όσο περνούν τα χρόνια, αυτή η βάση γίνεται κάτι σαν… οικογενειακό δέντρο. Στο καινούργιο κύπελλο της EuroLeague η βάση είναι ακόμη κενή. Ο πρώτος που θα γραφτεί εκεί θα είναι και ο μόνος που δεν θα χρειαστεί ποτέ να συγκριθεί με προκάτοχο.
Τα δύο ημιτελικά γίνονται την Παρασκευή και ο μικρός τελικός με τον μεγάλο το Σάββατο, όλα στην Etihad Arena στο νησί Γιας. Ο πρώτος ημιτελικός φέρνει αντιμέτωπους τον πρωταθλητή Ευρώπης, Ολυμπιακό και την πρωταθλήτρια του 2025 Φενέρμπαχτσε. Ακολουθούν η Ντουμπάι και η φιναλίστ του 2026, Ρεάλ Μαδρίτης. Το τζάμπολ του πρώτου αγώνα είναι στις 17:00.
Η λευκή σελίδα
Το κλισέ λέει ότι κανείς δεν θυμάται τον δεύτερο άνθρωπο που πάτησε στη Σελήνη. Αυτό δεν είναι απολύτως δίκαιο για τον Μπαζ Όλντριν, όμως περιγράφει σωστά πώς λειτουργεί η μνήμη του αθλητισμού. Ο πρώτος νικητής ενός θεσμού αποκτά μια αθανασία που δεν εξαρτάται από το επίπεδο του αγώνα. Εξαρτάται μόνο από τη σειρά.
Το 1958 η Ρίγας κατέκτησε το πρώτο Κύπελλο Πρωταθλητριών. Εκείνη τη στιγμή δεν μπορούσε να ξέρει ότι άνοιγε μια σειρά που αργότερα θα περιλάμβανε τον Σαμπόνις, τον Γκάλη και τον Ναβάρο. Η Κίντερ Μπολόνια είναι για πάντα η πρώτη πρωταθλήτρια της εποχής της Euroleague Basketball, από το 2000-01. Πιο πρόσφατο παράδειγμα είναι το In-Season Tournament του NBA το 2023. Πολλοί το είδαν με ειρωνεία, ώσπου ο Λεμπρόν πανηγύρισε σαν να είχε πάρει δαχτυλίδι. Σήμερα κανείς δεν θα αμφισβητήσει ότι οι Λέικερς ήταν οι πρώτοι.
Αυτό είναι το σημαντικότερο στοιχείο του Σαββατοκύριακου. Ο θεσμός μπορεί να καθιερωθεί ή να ξεχαστεί. Αν όμως καθιερωθεί, το πρώτο όνομα στη λίστα θα έχει γραφτεί. Και θα διαβάζεται σαν πρόλογος, όχι σαν υποσημείωση.
Ο Ολυμπιακός και οι τίτλοι μακριά από το σπίτι
Ο Ολυμπιακός έχει μια ιδιαίτερη σχέση με τους τίτλους στο εξωτερικό. Κατέκτησε την πρώτη του Ευρωλίγκα στη Ρώμη το 1997 και τις επόμενες δύο στην Κωνσταντινούπολη και στο Λονδίνο. Τον Μάιο ήρθε και η τέταρτη, αυτή τη φορά στην Αθήνα. Ο Ολυμπιακός νίκησε τη Ρεάλ 92-85 στον τελικό, πήρε το πρώτο του ευρωπαϊκό στέμμα από το 2013 και έγινε η πρώτη ομάδα που τερμάτισε πρώτη στην κανονική διάρκεια και κατέκτησε και τον τίτλο. Είχε τελειώσει την κανονική περίοδο στο 26-12 και είχε αποκλείσει τη Μονακό με 3-0 στα πλέι οφ. Η κατάρα του πρώτου της βαθμολογίας έσπασε.
Το Άμπου Ντάμπι, όμως, δεν αφήνει γλυκές αναμνήσεις στον Πειραιά. Στο Final Four του 2025, στην ίδια αρένα, ο Ολυμπιακός τερμάτισε τρίτος και ο Παναθηναϊκός τέταρτος. Η ομάδα επιστρέφει λοιπόν στο γήπεδο όπου έχασε την ευκαιρία, αλλά αυτή τη φορά ως πρωταθλήτρια.
Ο Γιώργος Μπαρτζώκας ξέρει ότι τον Σεπτέμβριο οι ομάδες δεν έχουν ακόμη δέσει. Είναι σαν σύνολο που κάνει πρόβα με καινούργιο πιανίστα. Γι’ αυτό μίλησε με ειλικρίνεια που δεν συναντάς συχνά πριν από τελικό. Είπε ότι είναι και ο ίδιος «περίεργος για το πώς θα το αντιμετωπίσουν οι παίκτες», αλλά ξεκαθάρισε και τη γραμμή του συλλόγου: «Κάθε διεκδίκηση τίτλου είναι στόχος για τον Ολυμπιακό».
Η φράση έχει σημασία γιατί η ομάδα έχει αλλάξει αρκετά. Οι ερυθρόλευκοι δεν περίμεναν να εξαντληθεί το πρότζεκτ σε μια κακή χρονιά. Ανανέωσαν μεγάλο μέρος του ρόστερ μετά την αποχώρηση αρκετών παικτών της παλιάς φρουράς. Στις νέες προσθήκες είναι ο Ζαν Μοντέρο από τη Βαλένθια, ο Κόρι Τζόζεφ από τη Μονακό και ο Κόντι Μίλερ-ΜακΙντάιρ από τον Ερυθρό Αστέρα. Τα θεμέλια παραμένουν τα ίδια: ο Φουρνιέ, MVP του Final Four του 2026, και ο Σάσα Βεζένκοφ, δύο φορές MVP της Ευρωλίγκας (2023, 2026) και κάτοχος του βραβείου κορυφαίου σκόρερ «Αλφόνσο Φορντ» για το 2026. Για εμάς στην Κύπρο υπάρχει και μια μικρή πινελιά τοπικής περηφάνιας: ο Βεζένκοφ γεννήθηκε στη Λευκωσία. Άρα, αν ο Ολυμπιακός γράψει πρώτος το όνομά του, θα υπάρχει και λίγη κυπριακή μελάνη στη χάραξη.
Υπάρχει και ένα ερωτηματικό. Ο Νίκολα Μιλουτίνοφ ξεπέρασε την τενοντίτιδα. Ο μόνος λόγος να μην αγωνιστεί είναι να νιώσει ξανά ενόχληση στον μηρό. Οι 2,13 μέτρα του Σέρβου είναι ο φάρος της ρακέτας του Ολυμπιακού. Χωρίς αυτόν, η ομάδα πρέπει να βρει τον δρόμο της με λιγότερο φως.
Ένας ημιτελικός με πρόσφατη ιστορία
Η Φενέρμπαχτσε είναι ο χειρότερος πιθανός αντίπαλος για πρεμιέρα. Ο Ολυμπιακός την είχε αποκλείσει στον ημιτελικό του περσινού Final Four με 79-61. Μια διαφορά 18 πόντων σε ημιτελικό Final Four δεν ξεχνιέται εύκολα, ειδικά στην Κωνσταντινούπολη.
Υπάρχει όμως και η άλλη πλευρά. Η Etihad Arena ήταν το γήπεδο όπου η Φενέρ νίκησε τη Μονακό τον Μάιο του 2025 και σήκωσε την κούπα. Ήταν η πρώτη φορά που οι τελικοί έγιναν εκτός Ευρώπης. Οι Τούρκοι επιστρέφουν δηλαδή σε γήπεδο που γνωρίζουν καλά και όπου έχουν ήδη γιορτάσει. Αυτό το πλεονέκτημα δεν φαίνεται στη βαθμολογία, αλλά οι παίκτες το αισθάνονται.
Ο οικοδεσπότης και οι έντεκα ευρωπαϊκοί τίτλοι
Στο δεύτερο ημιτελικό η αναλογία δυνάμεων μοιάζει με τον Δαβίδ απέναντι στον Γολιάθ, με τη διαφορά ότι ο Δαβίδ δεν ήρθε με σφεντόνα. Η Ντουμπάι, η ομάδα της διοργανώτριας χώρας, αντιμετωπίζει τη Ρεάλ και τους έντεκα τίτλους της στην Ευρωλίγκα. Ο Μπαρτζώκας πάντως δεν υποτίμησε τους Εμιρατινούς. Είπε ότι η Ντουμπάι έχει δυναμώσει και μπορεί να διεκδικήσει τον τίτλο. Η ομάδα έρχεται με φρέσκια αυτοπεποίθηση, αφού κατέκτησε το πρωτάθλημα της ABA μετά από μεγάλη νίκη στην έδρα της Παρτιζάν.
Η Ρεάλ έχει τον δικό της λόγο να θέλει τον τίτλο. Στον τελικό του Μαΐου η ομάδα του Σέρτζιο Σκαριόλο είχε πολλούς τραυματίες και σοβαρό πρόβλημα στη γραμμή των ψηλών. Είχε προηγηθεί με 26-19 στο πρώτο δεκάλεπτο. Στο τέλος είδε την κούπα να φεύγει για τον Πειραιά. Ένας πιθανός τελικός Ολυμπιακού–Ρεάλ θα ήταν ρεβάνς τεσσάρων μηνών και ταυτόχρονα η πρώτη σελίδα ενός νέου κεφαλαίου.
Γιατί στο Άμπου Ντάμπι
Το ερώτημα αν η EuroLeague χρειαζόταν ακόμη ένα τρόπαιο είναι θεμιτό, αλλά έχει ήδη συζητηθεί αρκετά. Για την ιστορία της πρώτης φοράς, αρκεί να κρατήσουμε τι θέλουν να είναι οι διοργανωτές. Σχεδιάζουν ένα ετήσιο γεγονός με το κορυφαίο ευρωπαϊκό μπάσκετ συλλόγων, που θα επεκτείνει την παρουσία της λίγκας σε όλο τον κόσμο. Ο Ντέγιαν Μποντιρόγκα το χαρακτήρισε «ένα συναρπαστικό νέο κεφάλαιο» για το ευρωπαϊκό μπάσκετ. Ο διευθύνων σύμβουλος Τσους Μπουένο είπε ότι στόχος είναι το Super Cup να γίνει σταθερό σημείο αναφοράς στο διεθνές καλαθοσφαιρικό καλεντάρι.
Το ευρωπαϊκό μπάσκετ άρχισε σε γυμναστήρια όπου μύριζε λάστιχο και φρεσκοβαμμένο πάτωμα. Τώρα ανοίγει τη σεζόν του δίπλα στην πίστα της Formula 1. Κάποιοι θα το δουν ως προδοσία της παράδοσης και άλλοι ως επέκταση. Το σίγουρο είναι ότι η παράδοση κάπου ξεκινά κάθε φορά. Κάποτε και το Final Four ήταν καινοτομία, πριν γίνει ιερός θεσμός.
Ο πρώτος στη λίστα
Όπως λέει η παροιμία, η αρχή είναι το ήμισυ του παντός. Στον αθλητισμό η αρχή έχει και ένα επιπλέον πλεονέκτημα: δεν μπορεί να την πάρει κανείς πίσω. Ό,τι κι αν γίνει στη συνέχεια του θεσμού, είτε κρατήσει μισό αιώνα είτε χαθεί σε μια διοικητική σύσκεψη, το Σάββατο το βράδυ κάποιος θα σηκώσει μια κούπα που δεν έχει σηκώσει κανείς πριν.
Ο Ολυμπιακός έχει την ευκαιρία να κάνει κάτι σπάνιο: να κλείσει το προηγούμενο κεφάλαιο με τον ευρωπαϊκό τίτλο και να ανοίξει αμέσως το επόμενο με το πρώτο Super Cup. Αυτό θα έδειχνε ότι το πρωτάθλημα του Μαΐου ήταν η αρχή μιας εποχής και όχι η κορύφωσή της.
Σε είκοσι χρόνια, κάποιο παιδί θα διαβάζει τη λίστα των νικητών του Super Cup, ίσως σε κάποιο γήπεδο της Λευκωσίας. Θα ξεκινήσει από την πρώτη γραμμή, όπως ξεκινάμε όλοι. Αυτή την πρώτη γραμμή τη γράφουν τέσσερις ομάδες απόψε.
