Κάποιες αποφάσεις που αναμένεται να παρθούν στη Villa d’Este, στις 5 Οκτωβρίου, στην όχθη της λίμνης Κόμο, αναμένεται να ταράξουν τα νερά. Οι μέτοχοι της Euroleague Commercial Assets θα καθίσουν σε ένα από τα ακριβότερα τραπέζια της Ευρώπης για να συζητήσουν το μέλλον του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Οικοδεσπότης η Αρμάνι Μιλάνο, σύμφωνα με τη Gazzetta dello Sport. Και το ερώτημα που θα πέσει στο τραπέζι δεν είναι ποιος θα κερδίσει τον πόλεμο NBA vs EuroLeague, αλλά αν αξίζει τον κόπο να γίνει καν αυτός ο πόλεμος…
Πρώτα τα δύσκολα: τι ξέρουμε και τι νομίζουμε ότι ξέρουμε
Ας βάλουμε από την αρχή το χειρόφρενο, γιατί το θέμα έχει ήδη αρχίσει να τρέχει πιο γρήγορα από τις πληροφορίες.
Επίσημα ανακοινωμένη πρόταση του NBA δεν υπάρχει. Υπάρχει δημοσίευμα της Gazzetta, το οποίο αναπαράγεται διεθνώς, και μια σειρά από περιγραφές που δεν ταυτίζονται μεταξύ τους. Το TalkBasket μιλά για πιθανή πρόταση εξαγοράς. Το γαλλικό BasketUSA, επικαλούμενο και την L’Équipe, μιλά για προσφορά εισόδου στο μετοχικό κεφάλαιο, δηλαδή για ποσοστό και όχι για ολόκληρο το μαγαζί. Το ισπανικό Blogdebasket υπογραμμίζει ρητά την υποθετική διάσταση του πράγματος: πρόκειται για ενδεχόμενο, όχι για κατατεθειμένη πρόταση.
Και κάτι ακόμη πιο βασικό: το Board of Governors του NBA δεν έχει ολοκληρώσει τη δική του διαδικασία. Οι λεπτομέρειες της αμερικανικής κίνησης, αν και εφόσον υπάρξει, παραμένουν άγνωστες.
Με άλλα λόγια, όποιος γράφει σήμερα «το NBA αγοράζει τη EuroLeague» έχει ήδη πιει το κρασί πριν καν μαζευτούν τα σταφύλια. Αυτό που πραγματικά συμβαίνει είναι πιο ενδιαφέρον και σαφώς πιο περίπλοκο.
Το πλάνο Β που τιμολογεί το πλάνο Α
Η EuroLeague δεν πηγαίνει στη λίμνη του Κόμο με άδεια χέρια. Πηγαίνει με φάκελο, και ο φάκελος έχει αριθμούς που δεν επιδέχονται και πολλή… ποίηση.
Το Transformational Strategic Plan του CEO Chus Bueno προβλέπει διεύρυνση στις 24 ομάδες, με 21 μόνιμες franchise από τη σεζόν 2027-28. Οι 13 σημερινοί μέτοχοι διατηρούν τη θέση τους ως μόνιμες franchise και προσφέρονται οκτώ ακόμη μόνιμα εισιτήρια.
Το ενδιαφέρον; Πάνω από 20 πλευρές έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον. Οι 11 έχουν περάσει σε προχωρημένο στάδιο due diligence. Οι δεσμευτικές προσφορές για franchise fees πλησιάζουν συνολικά τα 700 εκατομμύρια ευρώ. Η συνολική επένδυση στην πενταετία υπολογίζεται πως θα ξεπεράσει τα 3,2 δισεκατομμύρια, με στόχο συνολικής επιχειρηματικής αξίας γύρω στα 4,3 δισεκατομμύρια ευρώ μέχρι το 2027.
Αυτά τα νούμερα δεν είναι διακοσμητικά. Είναι διαπραγματευτικό όπλο. Όταν κάθεσαι απέναντι στην ισχυρότερη λίγκα του πλανήτη και μπορείς να αποδείξεις ότι έχεις ήδη δεσμευμένα κεφάλαια για να προχωρήσεις μόνος σου, η κουβέντα αλλάζει τόνο. Ο Bueno, άλλωστε, δεν έχει κρύψει τη διπλή του γραμμή: η συνεργασία παραμένει ανοιχτή, αλλά η EuroLeague είναι έτοιμη να σταθεί απέναντι στο NBA Europe αν δεν βρεθεί ικανοποιητική συμφωνία. Ένα πρώην στέλεχος του NBA που εξηγεί στο NBA γιατί το σπίτι δεν πωλείται φθηνά, έχει τουλάχιστον τη γοητεία της καλής σεναριογραφίας.
Γιατί να χτίσεις πόλη όταν μπορείς να αγοράσεις πόλη
Εδώ βρίσκεται ο πυρήνας της υπόθεσης, και είναι πολύ πιο ψυχρός από όσο μας βολεύει.
Το NBA Europe σχεδιάζεται με ορίζοντα το 2027, με 12 μόνιμες πόλεις (ανάμεσά τους Παρίσι, Λυών, Μαδρίτη, Βαρκελώνη) και τέσσερις ακόμη θέσεις μέσω αγωνιστικής οδού. Ένα εγχείρημα από το μηδέν: γήπεδα, τηλεοπτικές συμφωνίες, χορηγοί, εμπορική ταυτότητα, κοινό. Κόστος τεράστιο, χρόνος απόσβεσης μεγάλος, ρίσκο πραγματικό.
Απέναντι σε αυτό, υπάρχει μια εταιρική δομή που έχει ήδη κάνει τη βρώμικη δουλειά επί δύο δεκαετίες. Που έχει ομάδες με γεμάτα γήπεδα, τηλεοπτικά συμβόλαια, εγκατεστημένο brand και, κυρίως, κοινό που δεν χρειάζεται να πειστεί ότι το ευρωπαϊκό μπάσκετ αξίζει τον χρόνο του.
Το ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν «θέλει το NBA να νικήσει τη EuroLeague». Το ερώτημα είναι γιατί να ξοδέψει δισεκατομμύρια χτίζοντας ανταγωνιστή, όταν μπορεί να αγοράσει πρόσβαση στον υπάρχοντα; Στο Σικάγο το λένε πιο απλά: φθηνότερα αγοράζεις το κτίριο παρά ολόκληρη τη γειτονιά γύρω του.
Η ιστορία δεν πωλείται. Η εταιρεία όμως, ναι
Και τώρα το κομμάτι όπου οφείλουμε να αναθεωρήσουμε μια δική μας βεβαιότητα.
Επί μήνες γραφόταν, και το έχω γράψει κι εγώ, ότι το μεγάλο ατού της EuroLeague είναι το ασύγκριτο: το NBA δεν μπορεί να αγοράσει το 1996 της Ρώμης, την Ρεάλ με τα εννέα τρόπαια, το Παναθηναϊκός – Ολυμπιακός με τους 20.000 οπαδούς, τη Fenerbahçe να ζεσταίνει το Ülker Sports Arena σαν καζάνι…
Σωστό. Και ταυτόχρονα ελλιπές.
Γιατί το NBA δεν χρειάζεται να αγοράσει την ιστορία. Χρειάζεται να αποκτήσει την εταιρική δομή μέσα στην οποία η ιστορία συνεχίζει να παράγεται. Δεν χτίζεις ανταγωνιστικό αφήγημα όταν αποκτάς μερίδιο στο υπάρχον. Το ντέρμπι δεν αλλάζει ένταση επειδή άλλαξε το λογότυπο στο κέντρο του παρκέ. Το μόνο που αλλάζει είναι το… ταμείο.
Αυτή είναι η δυσάρεστη ομορφιά της υπόθεσης. Το συναισθηματικό κεφάλαιο του ευρωπαϊκού μπάσκετ δεν είναι ασπίδα απέναντι σε μια εξαγορά. Είναι το ίδιο το προϊόν που κάνει την εξαγορά ελκυστική.
Ό,τι κι αν αποφασιστεί, το χωράφι αλλάζει
Ας μην κρυβόμαστε πίσω από τα μεγάλα ονόματα. Και οι δύο δρόμοι έχουν συνέπειες που φτάνουν πολύ πιο κάτω από τους 13 μετόχους.
Ένα μοντέλο μόνιμων franchise αλλάζει ριζικά τη σχέση της διοργάνωσης με τα εθνικά πρωταθλήματα. Τι σημαίνει «διπλή υποχρέωση» όταν η ευρωπαϊκή συμμετοχή δεν κερδίζεται πια αγωνιστικά αλλά αγοράζεται; Τι σημαίνει για την ΑCB, για τη Lega, για την Ελλάδα, για κάθε πρωτάθλημα που ζει με τη λογική ότι κάποιος μπορεί να ανέβει; Και μια εξαγορά ή είσοδος του NBA στο μετοχικό κεφάλαιο μεταφέρει το κέντρο βάρους της διακυβέρνησης χιλιάδες χιλιόμετρα δυτικά.
Το τοπίο, έτσι κι αλλιώς, έχει ήδη αρχίσει να μετακινείται. Το Ντουμπάι μπήκε με οικονομική δυνατότητα εκτός κλίμακας. Η Μονακό γνώρισε οικονομική κατάρρευση μετά από παρουσία σε τελικό. Νέοι θεσμοί, όπως το Abu Dhabi Supercup, εμφανίζονται εκεί που υπάρχει ρευστότητα (άσχετα αν ακούγεται πως δεν θα γίνει τελικά…). Το ευρωπαϊκό μπάσκετ ψάχνει επιχειρηματικό μοντέλο εδώ και καιρό…
Και όμως, η καλύτερη είδηση είναι ότι υπάρχει επιλογή
Πριν από πέντε χρόνια, ένα τέτοιο σενάριο θα ήταν μονόδρομος. Η EuroLeague θα πήγαινε στο τραπέζι ως μικρότερος συνομιλητής και θα δεχόταν όποιους όρους της παρουσίαζαν.
Σήμερα πηγαίνει στη Villa d’Este με 700 εκατομμύρια δεσμευτικών προσφορών στην τσέπη και με τη δυνατότητα να πει «όχι, ευχαριστώ» χωρίς να μπλοφάρει. Αυτό είναι τεράστιο. Αυτό είναι η διαφορά ανάμεσα στο να σε αγοράζουν και στο να διαπραγματεύεσαι.
Στις 5 Οκτωβρίου δεν θα κριθεί μόνο αν το ευρωπαϊκό μπάσκετ θα φορέσει αμερικανικό κοστούμι. Θα κριθεί πόσο ακριβά αποτιμά το ίδιο αυτά που έχτισε επί δεκαετίες. Και το γεγονός ότι η απάντηση σε αυτό δεν είναι πια «όσο μας πουν», αλλά ένα νούμερο με εννέα ψηφία που το υπογράφουν επενδυτές, λέει ότι κάτι πήγε πολύ καλύτερα από όσο νομίζαμε.
Το ραντεβού είναι στη λίμνη Κόμο. Το ευρωπαϊκό μπάσκετ, για πρώτη φορά εδώ και χρόνια, δεν πηγαίνει εκεί ως προσκεκλημένο. Πηγαίνει ως συνομιλητής.


